گزارشگر: نوریه شینواری
افغانستان نیوز۲۴: ایالات متحده امریکا و شرکای آن در ایتلاف بین‌المللی ضد داعش، پس از سال‌ها عملیات نظامی در عراق، مأموریت نظامی این ایتلاف را رسما پایان دادند.
با خروج نیروها و تجهیزات باقی‌مانده ایتلاف از پایگاه هوایی اربیل، مأموریت نظامی ایتلاف بین‌المللی علیه داعش در عراق پایان یافت. با این حال، واشنگتن تاکید کرده است که همکاری‌های امنیتی میان امریکا و عراق در چارچوب روابط دوجانبه ادامه خواهد داشت.
از حمله ۲۰۰۳ تا خروج نهایی
حضور نظامی امریکا در عراق به سال ۲۰۰۳ برمی‌گردد؛ زمانی که ایالات متحده و متحدانش با حمله نظامی به این کشور، حکومت صدام حسین را سرنگون کردند.
در سال‌های نخست جنگ، جورج دبلیو بوش رئیس‌جمهور امریکا بود. او از سال ۲۰۰۱ تا ۲۰۰۹ ریاست‌جمهوری ایالات متحده را بر عهده داشت.
در جریان جنگ و عملیات ضدشورش، شمار نیروهای امریکایی در عراق در سال ۲۰۰۷ به بیش از ۱۷۰ هزار نفر رسید. این افزایش نیرو که به «افزایش نیروها» یا Surge معروف شد، در دوره ریاست‌جمهوری جورج دبلیو بوش انجام شد و با هدف کاهش خشونت و تقویت وضعیت امنیتی در عراق صورت گرفت.
پس از پایان دوره ریاست‌جمهوری بوش، باراک اوباما در سال ۲۰۰۹ به ریاست‌جمهوری امریکا رسید و تا سال ۲۰۱۷ در این سمت باقی ماند.
نیروهای رزمی امریکا در دسمبر ٢٠١١، در دوره ریاست‌جمهوری اوباما، از عراق خارج شدند. با این حال، پس از گسترش سریع داعش و تصرف بخش‌های وسیعی از عراق و سوریه توسط این گروه، نیروهای امریکایی در سال ۲۰۱۴ در چارچوب ایتلاف بین‌المللی مبارزه با داعش دوباره به عراق بازگشتند.
مأموریت این ایتلاف عمدتا بر حمایت از نیروهای امنیتی عراق، آموزش، مشوره‌دهی، همکاری استخباراتی و عملیات علیه داعش متمرکز بود.
تلفات نیروهای امریکایی
جنگ عراق برای ایالات متحده هزینه انسانی سنگینی نیز در پی داشت.
بر اساس آمار وزارت دفاع امریکا، در جریان عملیات «آزادی عراق» دست‌کم ۴۴۱۸ نظامی امریکایی کشته شدند و شمار زیادی از نیروهای امریکایی نیز زخمی شدند.
در کنار تلفات نیروهای امریکایی و ایتلاف، مردم ملکی عراق، نیروهای امنیتی و سایر گروه‌ها نیز در جریان جنگ و پیامدهای آن با تلفات گسترده مواجه شدند.
هزینه مالی جنگ
جنگ عراق و عملیات نظامی مرتبط با آن هزینه‌های هنگفتی برای ایالات متحده به همراه داشت.
بر اساس برآورد پروژه Costs of War دانشگاه براون، هزینه جنگ‌های امریکا در عراق و سوریه، با احتساب هزینه‌های درازمدت و تعهدات آینده، حدود ۲.۸۹ تریلیون دالر بوده است.
این رقم مربوط به عراق و سوریه به‌صورت مشترک است و نمی‌توان آن را به‌عنوان هزینه جنگ عراق به تنهایی در نظر گرفته شده.
پیامدهای انسانی جنگ
پیامدهای جنگ عراق تنها به تلفات نظامی و هزینه‌های مالی محدود نمانده است.
بر اساس پژوهش‌های پروژه Costs of War، در جریان جنگ‌های عراق و سوریه از سال ۲۰۰۳ تا ۲۰۲۳، صدها هزار نفر جان باخته‌اند. با این حال، آمار دقیق تلفات ملکی در منابع مختلف متفاوت است؛ زیرا نهادهای گوناگون از روش‌های متفاوت برای ثبت و برآورد قربانیان استفاده کرده‌اند.
مسئولیت امنیتی به نیروهای عراقی واگذار می‌شود
با پایان مأموریت ایتلاف بین‌المللی، نیروهای امنیتی عراق و نیروهای پیشمرگه در اقلیم کردستان مسئولیت اصلی تامین امنیت کشور و مقابله با بقایای داعش را بر عهده خواهند داشت.
با این حال، پایان مأموریت نظامی ایتلاف به معنای پایان روابط امنیتی میان بغداد و واشنگتن نیست. امریکا اعلام کرده است که همکاری‌های امنیتی، از جمله آموزش، مشوره‌دهی و حمایت‌های استخباراتی، در چارچوب روابط دوجانبه ادامه خواهد یافت.
از بوش تا پایان مأموریت ایتلاف
حضور نظامی امریکا در عراق در دوره جورج دبلیو بوش آغاز شد، در دوره باراک اوباما با خروج نیروهای رزمی در سال ۲۰۱۱ وارد مرحله تازه‌ای شد و پس از ظهور داعش، بار دیگر با مأموریت مبارزه با این گروه ادامه یافت.
اکنون با پایان مأموریت نظامی ایتلاف، یکی از طولانی‌ترین فصل‌های حضور نظامی امریکا در عراق به پایان رسیده است؛ در حالی که روابط امنیتی و همکاری‌های دوجانبه میان واشنگتن و بغداد همچنان ادامه خواهد داشت.
